Prognoza
oddziaływania na środowisko

Zakres prognozy oddziaływania na środowisko określony został w art. 51 ust. 2 ustawy OOŚ. Oprócz elementów wskazanych bezpośrednio w tym przepisie, zgodnie z art. 53 powyższej ustawy, zakres i stopień szczegółowości informacji wymaganych w prognozie podlega uzgodnieniu z właściwymi organami, o których mowa w art. 57 i 58.

​

Postanowienie wydawane przez właściwe organy w zakresie ustalenia zakresu i stopnia szczegółowości prognozy nie ma jednoznacznie określonej formy prawnej i nie przysługuje na nie zażalenie, natomiast jego ustalenia są wiążące dla podmiotu opracowującego prognozę i muszą zostać w niej uwzględnione.

​

Zakres informacji wymaganych w prognozie oddziaływania na środowisko wynika z ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1112 z późn. zm.). Zgodnie z art. 51 ust. 2 ustawy OOŚ, prognoza oddziaływania na środowisko:

„1) zawiera:

a) informacje o zawartości, głównych celach projektowanego dokumentu oraz jego powiązaniach z innymi dokumentami,

b) informacje o metodach zastosowanych przy sporządzaniu prognozy,

c) propozycje dotyczące przewidywanych metod analizy skutków realizacji postanowień projektowanego dokumentu oraz częstotliwości jej przeprowadzania,

d) informacje o możliwym transgranicznym oddziaływaniu na środowisko,

e) streszczenie sporządzone w języku niespecjalistycznym,

f) oświadczenie autora, a w przypadku gdy wykonawcą prognozy jest zespół autorów - kierującego tym zespołem, o spełnieniu wymagań, o których mowa w art. 74a ust. 2, stanowiące załącznik do prognozy,

g) datę sporządzenia prognozy, imię, nazwisko i podpis autora, a w przypadku gdy wykonawcą prognozy jest zespół autorów - imię, nazwisko i podpis kierującego tym zespołem oraz imiona, nazwiska i podpisy członków zespołu autorów;

2) określa, analizuje i ocenia:

a) istniejący stan środowiska oraz potencjalne zmiany tego stanu w przypadku braku realizacji projektowanego dokumentu,

b) stan środowiska na obszarach objętych przewidywanym znaczącym oddziaływaniem,

c) istniejące problemy ochrony środowiska istotne z punktu widzenia realizacji projektowanego dokumentu, w szczególności dotyczące obszarów podlegających ochronie na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody,

d) cele ochrony środowiska ustanowione na szczeblu międzynarodowym, wspólnotowym i krajowym, istotne z punktu widzenia projektowanego dokumentu, oraz sposoby, w jakich te cele i inne problemy środowiska zostały uwzględnione podczas opracowywania dokumentu,

e) przewidywane znaczące oddziaływania, w tym oddziaływania bezpośrednie, pośrednie, wtórne, skumulowane, krótkoterminowe, średnioterminowe i długoterminowe, stałe i chwilowe oraz pozytywne i negatywne, na cele i przedmiot ochrony obszaru Natura 2000 oraz integralność tego obszaru, a także na środowisko, a w szczególności na:

– różnorodność biologiczną, - ludzi,

– zwierzęta,

– rośliny,

– wodę,

– powietrze,

– powierzchnię ziemi,

– krajobraz,

– klimat,

– zasoby naturalne,

– zabytki,

– dobra materialne

– z uwzględnieniem zależności między tymi elementami środowiska i między oddziaływaniami na te elementy;

3) przedstawia:

a) rozwiązania mające na celu zapobieganie, ograniczanie lub kompensację przyrodniczą negatywnych oddziaływań na środowisko, mogących być rezultatem realizacji projektowanego dokumentu, w szczególności na cele i przedmiot ochrony obszaru Natura 2000 oraz integralność tego obszaru,

b) biorąc pod uwagę cele i geograficzny zasięg dokumentu oraz cele i przedmiot ochrony obszaru Natura 2000 oraz integralność tego obszaru - rozwiązania alternatywne do rozwiązań zawartych w projektowanym dokumencie wraz z uzasadnieniem ich wyboru oraz opis metod dokonania oceny prowadzącej do tego wyboru albo wyjaśnienie braku rozwiązań alternatywnych, w tym wskazania napotkanych trudności wynikających z niedostatków techniki lub luk we współczesnej wiedzy.”

​

Należy podkreślić, że katalog elementów prognozy wskazany w art. 51 ustawy OOŚ nie ma charakteru zamkniętego. Organ opracowujący projekt dokumentu zobowiązany jest do uzgodnienia zakresu i stopnia szczegółowości prognozy, a właściwe organy uzgadniające mogą wskazać konieczność rozszerzenia lub uszczegółowienia prognozy o dodatkowe elementy, niewymienione wprost w ustawie.

​

Prognoza oddziaływania na środowisko powinna być sporządzona zgodnie ze stanem współczesnej wiedzy oraz aktualnym stanem metod oceny oddziaływań, a jej zakres i szczegółowość muszą być dostosowane do charakteru, skali i zawartości projektowanego dokumentu. W konsekwencji prognozy mogą różnić się między sobą zakresem analiz, stopniem szczegółowości ocen i wniosków. Inny charakter będą miały prognozy sporządzane dla miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego lub ich zmian, obejmujących konkretny, zdefiniowany i zazwyczaj niewielki obszar, a inny prognozy dla dokumentów strategicznych wyższej rangi, np. na poziomie wojewódzkim, dla których zakres oddziaływań, analiz i wnioskowania ma charakter znacznie bardziej ogólny i przekrojowy.